Azərbaycan

16 sentyabr 1909 – Azərbaycanın ilk kino aktrisalarından olan İzzət Mirzəağa qızı Orucova (1909 – 22.4.1983) Bakıda doğulub. “Sevil” (1929), “Almaz” (1936) filmlərində baş rollarda çəkilib. Sonralartanınmış kimyaçı alim, AzərbaycanElmlərAkademiyasınınakademikiolub.

16 sentyabr 1934 – Əməkdarincəsənətxadimi, pianoçu, professorElmiraYusifqızı Səfərova (1934-1997) Bakıdaanadanolub.

 

17 sentyabr 1956 – Rəssam, heykəltəraş MüslümÖməroğluEldarov (1956-2003) Bakıdadoğulub. Bakı İncəsənətMərkəzinin (“YeniGallery”) yaradıcılarındanbiriolub.

 

18 sentyabr 1885 – Dahibəstəkar, dramaturq, publisist, pedaqoq, Azərbaycanınvə SSRİ-ninXalqartisti, akademik Üzeyir ƏbdülhüseynoğluHacıbəyli (1885 – 23.11.1948) anadanolub. Azərbaycanprofessionalmusiqisininbanisi, müsəlman Şərqində ilkoperanın (“Leylivə Məcnun”, 1908), ilkoperettanın (“Ərvə arvad”, 1910) yaradıcısıdır. “Oolmasın, buolsun”, “Arşınmalalan” operettalarının, “Əslivə Kərəm”, “Koroğlu” operalarının, AzərbaycanınDövləthimninin, romansvə mahnılarınmüəllifidir. Bəstəkarındoğumgünü Azərbaycandamillimusiqibayramı (“ÜzeyirMusiqiGünü”) kimiqeydolunur.

18 sentyabr 1885 – Görkəmlibəstəkarvə dirijor, ƏməkdarincəsənətxadimiMüslüm (Əbdülmüslüm) MəhəmmədoğluMaqomayev (1885 – 28.7.1937) anadanolub. ÜzeyirHacıbəylininyaxınsənətsilahdaşı kimiAzərbaycanpeşəkarmusiqiliteatrınınyaranmasınatöhfələrverib. “Şah İsmayıl”, “Nərgiz” operaları və s. əsərlərinmüəllifidir. Operavə BaletTeatrınındirijoru, AzərbaycanRadiosununMusiqi şöbəsininrəhbəriolub, “Radiomarşı”nı yazıb.

18 sentyabr 1908 – ƏməkdarmədəniyyətişçisiMəmməd Şahverdioğlu Əmirov (1908-1986) AğdamrayonununNovruzlukəndində doğulub. Füzulivə Ağdamteatrlarındaaktyor, direktorişləyib.

18 sentyabr 1978 – Görkəmliaktyor, rejissor, Azərbaycanınvə SSRİ-ninXalqartistiAdilRzaoğlu İsgəndərov (5.5.1910 – 1978) vəfatedib. MilliDramTeatrınınbaş rejissoru, “Azərbaycanfilm”indirektoruişləyib. “Qanunnaminə”, “Dərviş Parisipartladır”, “Axırıncı aşırım” və s. filmlərdə yaddaqalanobrazlaryaradıb. “Əhmədharadadır?” filminə quruluş verib.

18 sentyabr 1988 – XXəsrAzərbaycanpoeziyasınınparlaqnümayəndəsiMəhəmmədhüseyn Şəhriyar (1905-1988) vəfatedib. ŞairTəbrizyaxınlığındakı Xoşnigabkəndində doğulub, dəqiqtəvəllüdü məlumdeyil. DoğmaAzərbaycandiliilə yanaşı, farsdilində də şeirtopluları  yaradıb.

 

Dünya 

16 sentyabr 1462 – İtalyan filosofu Pyetro Pomponassi (Pietro Pomponazzi; 1462-1525) anadan olub.

16 sentyabr 1888 – Finlandiya yazıçısı, ədəbiyyat üzrə Nobel mükafatı (1939) laureatı Frans Emil Sillanpyya (Frans Eemil Sillanpaa; 1888-1964) anadan olub. Əsərləri: “Həyat və günəş”, “Adamlar yay gecəsində”, “Cavanlığında vəfat etmiş”.

 

17 sentyabr 1908 – Amerika yazıçısı, detektiv romanlar müəllifi Con Krizi (John Creasey; 1908-1973) anadan olub.

17 sentyabr 1931 – İtalyan əsilli Amerika aktrisası, “Oskar” laureatı Enn Benkroft (Anne Bancroft – Anna Maria Louisa Italiano; 1931-2005) anadan olub. Filmləri: “Məzun”, ”Nazaretli İsa”, “Əsgər Ceyn” və s.

 

18 sentyabr 1905 – Dünya şöhrətli İsveç və Amerika kinoaktrisası, fəxri “Oskar” mükafatı laureatı Qreta Qarbo (Greta Garbo - Greta Lovisa Gustafsson; 1905-1990) anadan olub. Filmləri: “Qrand-hotel”, “Mata Xari”, “Anna Karenina” və s.

Hazırladı:  Vüqar ORXAN